Γάμος: Το Δίλημμα του σύγχρονου Άμλετ

  Να παντρευτεί κανείς ή να μην παντρευτεί! Αυτό είναι το ερώτημα αφού πλέον και νομικά ένα ζευγάρι μπορεί απλά να συζεί, απολαμβάνοντας τα οφέλη του γάμου και αποφεύγοντας τα δεινά του. Το «Σύμφωνο Κοινής Συμβίωσης», όπως είναι η νομική ονομασία αυτού του φαινομένου, απασχολεί τον τελευταίο καιρό λαό, Πολιτεία και Εκκλησία. Χορός απόψεων έχει στηθεί στα Μέσα από υποστηρικτές και πολέμιους του νέου νόμου που το υπουργείο Δικαιοσύνης φιλοδοξεί να θεσμοθετήσει στο όνομα της ελευθερίας επιλογών και προόδου. Εκφράσεις όπως «πορνεία» και «οργή Κυρίου» ξεστομίζονται καθημερινά από ιερά στόματα προειδοποιώντας, ως μηχανισμοί εκφοβισμού, ότι πλησιάζουμε ολοένα και περισσότερο στη συντέλεια του κόσμου. Παρόλα αυτά η καινοτομία αυτή φαίνεται να γίνεται γενικώς αποδεκτή από τους νέους και δίνει, επιπλέον, ελπίδα στους ομοφυλόφιλους.

  « Που φτάσαμε παιδί μου», είπε χαρακτηριστικά η γιαγιά μου όταν την πληροφόρησα για τις εξελίξεις της εποχής. Όσο κι αν προσπάθησα να υπερασπιστώ τη νέα κατάσταση, η οποία θεωρώ λύνει περισσότερο θέματα κοινωνικής αποδοχής παρά αποτελεί λύση στο φαινόμενο των συνεχώς αυξανόμενων διαζυγίων, η γιαγιά μου, μέτοικος από το παρελθόν, έμεινε πεισματικά πιστή στις απόψεις τις…. «Εσείς οι νέοι…». Οι εποχές όμως αλλάζουν γιαγιά, οι απαιτήσεις και οι προτεραιότητες αναδιοργανώνονται. 

  Η ανάγκη για οικονομική εξασφάλιση, το κυνήγι μιας θέσεως σ’ ένα καλύτερο κοινωνικό status και οι απαιτήσεις που το προϋποθέτουν έχουν επισκιάσει την αξία του γάμου θέτοντας την σε δεύτερη μοίρα. Μάλιστα έχει αποδειχτεί ότι για μεγάλο ποσοστό ανδρών αλλά και γυναικών ο γάμος δεν αποτελεί εύκολη λύση για το ευ ζην τους όπως παλαιότερα αλλά φυσική κατάληξη σε μια σχέση. Επιπλέον πολλοί είναι αυτοί που επιλέγουν την δημιουργία οικογένειας στα πλαίσια της συμβίωσης έναντι του γάμου. Άλλωστε, όπως υποστηρίζουν, ό γάμος είναι απλά και μόνο ένα κοινωνικό event για τα «μάτια του κόσμου».

   Τα μάτια του κόσμου, η κοινωνική αποδοχή, η ισχυρότερη και αποτελεσματικότερη φυλακή για χάρη της οποίας ο άνθρωπος εθελοντικά γίνεται μαριονέττα σε μια κατάσταση «comme il faut». Είναι λοιπόν ελπιδοφόρο το γεγονός ότι οι νεότεροι άνθρωποι επιλέγουν να πετάξουν τις στολές και να κινηθούν βάσει των δικών τους επιλογών.

 «Πάει η αξία του γάμου.. πεθαίνει..» Η πεποίθηση αυτή, αν και όχι θερμή υποστηρίκτρια  του θεσμού, με φόβισε. Αλήθεια, παραδόσεις αιώνων μπορούν να εξαφανίζονται έτσι απλά? Όχι βέβαια. Κάτι τέτοιο απέχει πολύ απ’ την αλήθεια. Ο γάμος ούτε πεθαίνει, ούτε απαξιώνεται απλά μετατοπίζεται χρονικά στην ζωή του ανθρώπου. Βιολογική και  συναισθηματική ανάγκη του είναι τελικά να αναπαραχθεί και να δημιουργήσει οικογένεια. Οι άνθρωποι συνεχίζουν να παντρεύονται απλά αργότερα και για άλλους λόγους.

  «Πρόσεξε ρε! Πάει να σε τυλίξει..», λέει κάποιος στον φίλο του που προτιμάει να περάσει το Σάββατο σπίτι με την σύντροφό του. Πρόκειται για την συχνή γαμο-φοβία που καταλαμβάνει τους άντρες όταν αισθάνονται ότι κάποιος στρατιώτης του είδους λιποτακτεί και οδεύει αισίως στην οικογενειακή συμβίωση. Αυτό φυσικά ισχύει μέχρι να φτάσει κι αυτός σ’ αυτή την θέση. Οφείλω όμως σαν γυναίκα σε πλεονεκτική θέση να μεταδώσω τα θλιβερά νέα. Κανένας δεν προσπαθεί να τυλίξει κανέναν. Οι γυναίκες πλέον έχουν αποκτήσει την αυτοπεποίθηση και την ανεξαρτησία ώστε να μην χρειάζεται να χρησιμοποιούν τα γνωστά δόλια μέσα, ευρέως διαδεδομένα μέσω του παλιού κινηματογράφου, για να «τυλίξουν» έναν άντρα. Η συμπεριφορά του καθένα στις σχέσεις και επομένως στον γάμο αποτελεί πια επιλογή κι όχι ένα συγκεκριμένο και επιτυχώς βιομηχανοποιημένου μοτίβο κωδικών αιτίας-αποτελέσματος. 

   «Σ’ αγαπάω απλά δεν είμαι έτοιμος/η ακόμη» είναι η συχνότερη δικαιολογία μετατόπισης του γάμου και στα δύο φύλα. Πότε δηλαδή θα μπορούσε κάποιος να χαρακτηριστεί έτοιμος? Τι ακριβώς προσδιορίζει αυτή την χρονική στιγμή? Οι συχνότερες απαντήσεις σ’ αυτά τα ερωτήματα είναι: «Όταν θα έχω αρκετά χρήματα…», «Όταν θα έχω σπίτι δικό μου..», «Όταν θα ζήσω την ζωή μου». Κι αν, αναρωτιέμαι, αν μέχρι να έρθει αυτή η κατάλληλη στιγμή δεν μπορεί να σύρει τα πόδια του? Η αλήθεια είναι ότι γεμίσαμε αναγεννημένους εφήβους, 50 στα 25, οι οποίοι…ζουν την ζωή τους. Τελικά όμως είτε στα 20 είτε στα 50 ο άνθρωπος αναζητά αυτό το έτερον ήμισυ. 

  Ο θεσμός του γάμου λοιπόν, με την ειλικρινή του έννοια κι όχι σαν ένα ολιγόωρο party που σφραγίζει συμβόλαια συμφερόντων συνεχίζει να επιβιώνει απλά με διαφορετικούς κανόνες. Δεν ανησυχώ πλέον. Είμαι σίγουρη ότι θεσμοί με τόσο στιβαρά θεμέλια δεν σβήνουν τόσο αναίμακτα απλά μεταλλάσσονται ανάλογα με τις εποχές που διανύουν και ίσως βελτιώνονται απελευθερωμένοι από ηθικοπλαστικά στοιχεία. Άλλωστε, για να είμαστε ειλικρινείς, ο καθένας ονειρεύεται στο τελευταίο σκαλοπάτι της ζωής του να είναι στην θέση αυτού του γλυκού ηλικιωμένου ζευγαριού που περπατάει χέρι-χέρι στην παραλία.

  .